Hoofdpijn anno 2017

Hoofdpijn anno 2017

De redactie wenst iedereen die op de een of andere manier betrokken is bij het probleem hoofdpijn, een gezond 2017 toe. Die wens is natuurlijk op de eerste plaats bedoeld voor hen die hoofdpijn aan den lijve ondervinden. Hoe is het hen vergaan in 2016 en wat mogen ze verwachten in 2017?

Onderzoek

Ook in 2016 is er van hoog tot laag, in laboratoria en in spreekkamers, onderzoek verricht naar hoofdpijn waarbij migraine, clusterhoofdpijn en spanningshoofdpijn de belangrijkste onderwerpen van onderzoek waren. De belangrijkste conclusie is dat als het om resultaten van die onderzoeken gaat met een direct en vernieuwend effect op behandeling in de spreekkamer, die resultaten nog zeer beperkt zijn. Een aantal onderzoeken is echter nog in volle gang.

Wie wacht waar op?

- Medicatie-overgebruik-hoofdpijn

Schattingen geven aan dat 1,3 tot 2,4% van de Nederlandse bevolking chronische migraine heeft dat wil zeggen migraine op meer dan 15 dagen per maand! Bij het overgrote merendeel van die patiŽnten is tevens sprake van medicatie-overgebruik (pijnstillers, triptanen). Het betreft bijna altijd patiŽnten die van origine lijden aan spanningshoofdpijn en/of migraine.

Waarom ze dan op een zeker moment medicatie-overgebruik-hoofdpijn krijgen is nog niet goed opgehelderd. Wat we wel weten is dat direct met al die medicatie stoppen in meer dan de helft van de gevallen na een aantal weken het ďchronischeĒ van de hoofdpijn verdwijnt en soms komt de hoofdpijn helemaal niet meer terug.

Maar er kleven veel haken en ogen aan die behandelmethode; er wordt heel wat gevraagd van de patiŽnten. Om te beginnen dient de arts op de hoogte te zijn van de diagnose en dat gaat niet lukken als hij het bestaan van die aandoening niet kent of niet wordt geÔnformeerd over het overgebruik door de patiŽnt. Velen zien op tegen de toename van de hoofdpijn de eerste weken na stoppen en worden niet blij met de worst voor de neus dat het daarna in meer dan 50% beter gaat.

Ze moeten dus goed geÔnformeerd en begeleid worden door deskundigen, de rol van de hoofdpijn-neuroloog en vooral die van de hoofdpijn-verpleegkundige is daarbij heel belangrijk zo niet onontbeerlijkÖ En toch blijft er een groep over waarbij het niet helpt of werkt en die groep wacht op de resultaten van de CHARM studie uitgevoerd in het LUMC waarbij het effect van Botox op stoppen van overgebruik wordt onderzocht.

-Opvolger van triptanen

We hebben voor de aanval-behandeling van migraine inmiddels 7 triptanen tot onze beschikking, de eerst kwam begin jaren negentig op de markt, de laatste in 2004 en dat is dus 13 (!) jaar geleden.

Alle migrainepatiŽnten wachten al jaren op een opvolger van de triptanen. Ze waren indertijd en zijn nog steeds voor velen een oplossing maar ze werken niet bij iedereen en niet altijd.

Bovendien kan niet iedereen de bijwerkingen verdragen en bij overgebruik krijg je nog meer hoofdpijn dan je al had.

CGRP (Calcitonine gene-related peptide) is een stof in de hersenen die een belangrijke rol speelt bij de migraine-aanval. We veronderstellen dat het remmen van die stof helpt tegen de symptomen van de aanval of de aanval voorkomt.

De eerste groep middelen leken te helpen maar de bijwerkingen waren onacceptabel.

Nu worden bij patiŽnten op grote schaal, ook in Nederland de zogenaamde CGRP antilichamen onderzocht. We zijn dus beland in de klinisch fase van het onderzoek dus voorbij het laboratorium. Maar het zal nog geruime tijd duren (ergens in 2018?) voordat de resultaten bekend zijn en het middel in de spreekkamer beschikbaar is.

Chronische clusterhoofdpijn is een vreselijke variant van een op zich al vreselijke hoofdpijnziekte. Voor velen van de chronische clusterhoofdpijnpatiŽnten is medicatie geen oplossing (meer). Zij wachten op de resultaten van een behandeling met zenuwstimulatie, een vorm van neuromodulatie.

In het LUMC wordt het effect onderzocht van stimulatie van de achterhoofdszenuw (nervus occipitalis). In Amsterdam onderzoekt de neuroloog Couturier (Boerhaave kliniek) of blokkade door een geÔmplanteerde stimulator van een zenuwknoop, genaamd ganglion sphenopalatum, kan helpen.

Overige onderzoeken

Er zijn inmiddels 40 hoofdpijn centra verdeeld over het hele land. U kunt ze vinden op de site van de Vereniging van Nederlandse hoofdpijncentra, de VNHC (hoofdpijncentra.nl). Op dezelfde site staan ook de lopende onderzoeken vermeld waar u eventueel aan kunt deelnemen. Niet ieder centrum is op dezelfde manier georganiseerd, er is voor ieder wat wils en meestal in de eigen buurt.

Forum en vraagrubriek

De site Levenmetmigraine.nl wordt per maand duizenden malen bezocht. De site geeft gelegenheid om aan een neuroloog vragen te stellen. De laatste vraag is gesteld in januari 2016, daarna niet meer, althans in deze rubriek. Nu is deze site er voor de hoofdpijnpatiŽnten en hun omgeving, en niet andersom.

Wat ons wel zorgen baart, is dat veel vragen die worden gesteld in de rubriek Ďlotgenotení wel heel erg medisch van aard zijn en dus eigenlijk niet geschikt zijn om te stellen aan lotgenoten. Vele vragen zouden gemakkelijk in de rubriek Ďvragení beantwoord kunnen worden.

We hebben het hier nadrukkelijk niet over vragen waar om ervaringen of niet strikt medische adviezen worden gevraagd. We denken dat kansen worden gemist als de vragen in de verkeerde rubriek terecht komen. In de rubriek lotgenoten kan en zal niet door de medisch redacteur worden gereageerd.

Communicatie en informatie over hoofdpijn kan altijd beter, deze rubriek probeert daar aan te doen wat ze kan.


Auteur: Pjotr Carbaat, neuroloog

Klik hier om dit artikel uit te printen

(Advertentie)

Print deze pagina uit Print deze pagina
Voeg Levenmetmigraine.nl toe aan je favorieten! Favorieten
Hoofdpijn van kinderen

De hoofdpijn van kinderen en de kopzorgen van hun ouders.

Is er eigenlijk wel een verschil tussen de hoofdpijn van kinderen en de hoofdpijn van volwassenen?

Het antwoord luidt : Ja.

Een interessant artikel van onze eigen redacteur neuroloog Pjotr Carbaat

Lees hier het hele artikel

INTERVIEW

Hoofdpijn is ťťn van de meest voorkomende medische klachten op de wereld. Er zijn hoofdpijnen die bijna niet te verdragen zijn en dagen aanhouden zoals migraine of cluster hoofdpijn. Deze gevallen kunnen terecht bij de hoofpijnpolikliniek van het Antonius Ziekenhuis in Sneek. Een gesprek met neuroloog Reinder Holscher.

Lees het interview

Nieuwe aanpak migraine

Een derde van de Nederlanders met migraine krijgt niet de behandeling die nodig is. Terwijl de behandeling en medicijnen er wel zijn. Migraine wordt nog niet voldoende erkend als een ziekte volgens neuroloog Eekers.

Lees het artikel (PDF)

Advertentie